Waarom ik kies voor de provincie

Afgelopen zaterdag hebben de leden van GroenLinks mij met een overweldigende meerderheid tot lijsttrekker van GroenLinks Noord-Holland voor de verkiezingen van de Provinciale Staten in maart 2015 verkozen. Ik ben zeer vereerd met dat mandaat en heel erg gemotiveerd om Noord-Holland groener en socialer te maken! Alle kandidaten mochten zich in drie minuten voorstellen aan de aanwezigen. Hieronder mijn inbreng.

Voor degenen die mij nog niet kennen, zal ik mij even voorstellen. Mijn naam is Alwin Hietbrink en ik ben 45 jaar geleden geboren aan de rand van de Veluwe in het dorpje Eerbeek. Eerbeek is vooral bekend vanwege de vijf grote papierfabrieken die er staan, een rode enclave in de zwarte bible belt. Politiek betrokken werd ik in Amsterdam waar ik filosofie en maatschappijleer studeerde en heb gewoond en gewerkt. Ik ben daar lid geworden van onze partij omdat GroenLinks als enige een samenhangend antwoord heeft op een aantal grote maatschappelijke problemen: groen om uit de klimaatcrisis te komen, links om de groeiende tweedeling in de samenleving een halt toe te roepen en vrijzinnig om de toenemende intolerantie te bestrijden. Dat was toen mijn reden om lid te worden en is nu relevanter dan ooit.

Ik ben nu bijna negen jaar actief voor GroenLinks in de gemeente Bergen. Eerst als fractievoorzitter en daarna als wethouder ruimtelijke ordening, milieu en duurzaamheid, natuur en landbouw en monumentenzorg. Op al die terreinen had ik meer of minder intensief te maken met de provincie. Daarom ben ik twee jaar geleden toegetreden tot het bestuur van GLNH. Ik ben heel vereerd met de voordracht van de kandidatencommissie. Ik wil hun bedanken voor het vertrouwen dat ze in mij hebben gesteld en dat terwijl ik toch een blanke man van middelare leeftijd in een grijs pak ben. Ik heb heel veel zin en ben heel erg gemotiveerd om me de komende vier jaar in te zetten voor onze GroenLinkse idealen in de provincie

Waarom de provincie? De provincie is heel erg onze bestuurslaag: in Haarlem wordt besloten over natuur en groen, over water en luchtkwaliteit en over openbaar vervoer. De provincie heeft bovendien de beslissende stem als er moet worden bepaald wat we wel en niet gewenst vinden in ons kwetsbare buitengebied. Geen nieuwe bedrijventerreinen, geen nieuwe woningbouw, wel voldoende ruimte voor het opwekken van duurzame energie.

Tegelijkertijd staan de dingen die wij belangrijk vinden onder druk door de asfaltverslaving van de zittende coalitie in Haarlem. Nu gaat al veertig procent van de begroting daar naar toe en als we niets doen in 2018 zelfs 55 procent. Dat gaat ten koste van alle andere beleidsterreinen en dus worden vrijwilligers in het groen niet langer ondersteund, wordt het cultuuronderwijs geschrapt en worden buslijnen opgeheven. Wij willen andere keuzes maken en ik wil me daar graag voor inzetten de komende jaren.

Dat kan ik niet alleen. Ik ben heel blij met de fantastische kandidatenlijst en wens iedereen vanmiddag heel veel succes bij de stemmingen. Maar vooral hoop ik dat de komende jaren een goede samenwerking tussen lokale afdelingen en de nieuwe provinciale fractie tot een nog sterker GroenLinks in Noord-Holland zal leiden: een GroenLinks dat kiest voor een groen en sociaal NH! Ik hoop dat ik op jullie steun mag rekenen. Dank jullie wel.

IMG_0079.JPG

Onderweg naar Haarlem

De kandidatencommissie van GroenLinks Noord-Holland heeft mij voorgedragen als lijsttrekker voor de Provinciale Statenverkiezingen van maart 2015. De provincie is dé groene bestuurslaag van Nederland. Het is bovendien dé plek waar regie wordt gevoerd over het openbaar vervoer en waar we kostbare keuzes maken over onze schaarse ruimte. Een groene en gezonde leefomgeving, de bushalte om de hoek en voldoende schone energie: daar wil ik me graag voor inzetten. Ik ben daarom heel vereerd dat de kandidatencommissie me op nummer 1 heeft gezet. Hieronder de volledige tekst van de commissie.

Alwin Hietbrink (45), Egmond aan Zee
Na studies wijsbegeerte en politicologie ging Alwin in het onderwijs werken; zijn laatste functie daarin was afdelingsleider aan de Berger Scholengemeenschap. Bij de gemeente Bergen was hij van 2006 tot 2010 fractievoorzitter en van 2010 tot 2014 wethouder. Nu is hij weer fractievoorzitter; verder is hij vice-voorzitter van het bestuur en voorzitter van de programmacommissie van GroenLinks Noord-Holland. Sinds juni is Alwin ook voorzitter van Per Saldo, de landelijke vereniging van mensen met een persoonsgebonden budget.

Wij stellen vast dat GroenLinks zich in Bergen een stevige positie heeft verworven, wat zeker mede aan Alwin is te danken. Hij heeft succesvol de campagne geleid bij de laatste raadsverkiezingen. Ook heeft hij in diverse functies veel gedaan binnen de partij. GroenLinks kent hij al op provinciaal niveau en als wethouder heeft hij ook de weg en veel mensen in het Provinciehuis leren kennen.

In zijn tijd als wethouder ging hij onder andere over de portefeuilles ruimtelijke ordening, natuur en landbouw, milieu en duurzaamheid. Hij is een all-rounder voor een groene bestuurslaag als de provincie. Alwin is een enthousiast, toegankelijk en resultaatgericht iemand die ook door zijn brede en lange politieke kennis en ervaring een goed gezicht voor GroenLinks in Noord-Holland zal zijn, waarbij zijn gevoel voor humor hem zeker zal helpen. Hij zal in staat zijn van de nieuwe fractie een eenheid te maken en voor en achter de schermen goede relaties weten op te bouwen met de andere partijen. De kandidatencommissie vindt Alwin ook de meest gerede kandidaat voor de post van gedeputeerde.

Onze tegenbegroting

Straks vergaderen wij over de begroting 2015 van Bergen. Eerder deze week presenteerden wij onze tegenbegroting. Hieronder het persbericht dat we de deur uit deden.

Exorbitante verhoging toeristenbelasting onnodig

De toeristenbelasting met veertig cent p.p. per nacht verhogen naar 1,85 euro is niet nodig. Dat stelt GroenLinks Bergen. Bovendien wordt de belofte van de nieuwe coalitie om de lasten niet verder te verhogen nu al gebroken. “De begroting van de coalitie is onevenwichtig. De toeristische ondernemer draait daar voor op, terwijl de inwoner een sigaar uit eigen doos krijgt. Alleen maar verliezers dus”.

GroenLinks Bergen presenteert vandaag een tegenbegroting waarin de lasten eerlijker worden verdeeld. Alwin Hietbrink: “Bergen is een toeristische gemeente en de forse verhoging van de toeristenbelasting is daarom onverstandig. Het is ook helemaal niet nodig. In onze tegenbegroting staat het tarief voor de komende vier jaar op € 1,50”. GroenLinks Bergen stelt voor het bedrag dat de gemeente jaarlijks spaart iets te verlagen. Daarmee kan de fractie een sluitende begroting presenteren. Hietbrink: “Sparen is natuurlijk goed, maar de gemeente stopt elk jaar bijna een half miljoen euro in de spaarpot. Dat vinden wij in deze tijd veel te veel en daarom stellen we voor dat bedrag te halveren”.

Lokale lasten

Groenlinks constateert dat de lokale lasten in de begroting van de coalitie omhoog gaan. Hietbrink: “De lokale lasten gaan volgend jaar omhoog omdat de afvalstoffenheffing stijgt. En het jaar daarop krijgen onze inwoners een forse verhoging van de OZB en de rioolheffing voor de kiezen. Dat komt omdat die tarieven dit jaar worden bevroren. De burger krijgt dus een sigaar uit eigen doos. Over vier jaar betaalt de gemiddelde woningbezitter 8,5% meer aan lokale lasten, de gemiddelde huurder zelfs 10%. Kies Lokaal heeft tijdens de campagne inwoners beloofd de lasten niet verder te laten stijgen. Die belofte wordt nu al gebroken”.

Fundamenten Slot Egmond aan den Hoef

De tegenbegroting van GroenLinks Bergen is niet alleen meerjarig sluitend. Er is ook ruimte voor zaken die GroenLinks mist in de begroting van de coalitie. Zo wil de fractie een half miljoen euro reserveren voor een zorgvuldige en ruimhartige invoering van de nieuwe taken in het sociale domein. Daarnaast is er nog ruimte voor een aantal andere zaken. Hietbrink: “Het college wil geen onderhoud plegen aan de fundamenten op het Slot in Egmond aan den Hoef terwijl dat echt hard nodig is. Daar is door het vorige college ook geld voor beschikbaar gesteld maar dat is nu terug gedraaid. Wij vinden dat schandalig”. Ook heeft GroenLinks geld gereserveerd voor participatie van inwoners, de afronding van de campagne Millennium gemeente en wil de fractie dat de planvorming in Bergen aan Zee doorgaat. “De coalitie wil graag ruimte geven aan initiatieven van inwoners en ondernemers. Dan moet je daar natuurlijk wel geld voor opnemen in je begroting”.

Besluitvorming over de begroting 2015 vindt plaats op 30 oktober.

IMG_0029.JPG

Steun de petitie: geen supermarkt in ♥️je Bergen!

Een paar weken geleden schreef ik op dit blog over het voornemen van het college om in hartje Bergen een supermarkt XL te bouwen. Volgens mij de blunder van de eeuw: nut en noodzaak zijn niet aangetoond, het is een aantasting van het woongenot van de huidige bewoners van het centrum en volstrekt niet passend bij het karakter van het dorp. De enorme vergroting van het bouwvlak van 1.300 naar 2.100 m2 op die plek leidt bovendien tot een enorme aantasting van het groen in het centrum.

Niet doen dus, was de boodschap. De gemeenteraad dacht daar helaas anders over. Met de kleinst mogelijke meerderheid stemden Kies Lokaal, CDA en D66 voor het plan. De inwoners van Bergen zijn nu aan het woord. En dat doen ze dus ook. Sinds gisteren is er een petitie opgestart om het onzalige plan voor een supermarkt bij de entree van tafel te krijgen. De teller staat inmiddels op bijna honderd handtekeningen. GroenLinks Bergen steunt deze actie van harte. Dus: laat u horen op de bewonersavonden op 22 en 29 oktober en teken de petitie!

De petitie vindt u hier

IMG_1422.PNG

De blunder van de eeuw: supermarkt XL in hartje Bergen

De gemeenteraad van Bergen neemt volgende week een besluit over de Ontwikkelingsvisie Mooi Bergen 2.0. In de Ontwikkelingsvisie staat beschreven hoe het college verder wil met de ontwikkeling van het centrum van het dorp. Het college wil een enorme supermarkt bouwen in hartje Bergen. Je zet daar niet iets neer voor tien, maar voor honderd jaar. Als deze supermarkt XL wordt gebouwd is dat wat mij betreft de blunder van de eeuw.

Het college wil gefaseerd bouwen en eindgebruikers meer betrekken bij het proces. Een begrijpelijke strategische keuze in een veranderende markt. Tegelijkertijd verhoogt dat het risico dat niet alle delen van het plan ontwikkeld zullen worden. Wat je er neerzet moet daarom ook op zichzelf kunnen staan èn iets toevoegen aan het centrum. De bouw van een hele grote supermarkt voldoet daar niet aan volgens GroenLinks.

In de Ontwikkelingsvisie van het college moet er op de Harmonielokatie een supermarkt komen van 1800 m2, een supermarkt die ongeveer anderhalf keer zo groot is als de bestaande Albert Heijn in Bergen. Daarnaast zou er nog ruimte zijn voor een aantal kleine winkels. In totaal een bebouwd oppervlakte van bijna 2100 m2. In de vastgestelde structuurvisie kan op die plek nog geen 1300m2 gebouwd worden. Het plan dat er nu ligt biedt dus de ruimte om daar meer dan de helft aan toe te voegen. Dat heeft een enorme impact op de omgeving. Concreet betekent het dat de gevelwand van de supermarkt wordt geprojecteerd in de bestaande groenstrook langs de weg en niet meer langs de gevel van de Rustende Jager. Het hele gebouw komt dus meters naar voren. Dat leidt tot een enorme verstening van het gebied en gaat ten koste van het woongenot van de huidige bewoners van het centrum. Ook de ruime groene entree die eerder onderdeel was van de plannen voor het centrum wordt opgeofferd aan de supermarkt.

Ik hoop dat andere fracties ons verzet tegen de nieuwe supermarkt zullen steunen. Er is geen enkele goede reden te verzinnen om zo’n megasuper neer te zetten. Natuurlijk is het fijn voor de portemonnee van de exploitanten van de supermarkt en de parkeergarage maar de raad zou volgens ons andere belangen zwaarder moet laten wegen. Samen met de markt ontwikkelen is prima, je dorpshart opofferen aan marktpartijen niet.

Donderdag 25 september neemt de gemeenteraad van Bergen een besluit over de Ontwikkelingsvisie.

Hieronder een illustratie waarin de contouren van de oude, vastgestelde structuurvisie zijn ingetekend in de nieuwe Ontwikkelingsvisie 2.0

IMG_1366.PNG

De nieuwe kleren van de keizer

Gisteren presenteerde de nieuwe coalitie van Kies Lokaal, D66, CDA en PvdA het akkoord dat zij hebben gesloten. De inbreng van GroenLinks staat hieronder.

De nieuwe kleren van de keizer

De meesten van u kennen waarschijnlijk “De nieuwe kleren van de keizer”, een beroemd sprookje van Hans Christian Andersen. Het gaat over een keizer die al zijn geld uitgeeft aan kleren. Maar (ik citeer de moderne rijmversie van Roald Dahl) “kleren kunnen gevaarlijk zijn, voor ’n keizer met ’n minibrein. Bij hem kwamen op de eerste plaats zijn kleren, en de mensen ’t laatst.” De keizer wordt slachtoffer van twee oplichters die claimen een stof te kunnen maken die onzichtbaar is voor iedereen die niet deugt voor zijn ambt of onvergeeflijk dom is. De oplichters zitten vlijtig te werken aan lege weefstoelen maar iedereen die komt kijken prijst hun prachtige stof uit angst voor dom of incompetent te worden uitgemaakt. Als de keizer zelf polshoogte gaat nemen durft ook hij niet te zeggen dat hij niets ziet. De bedriegers worden geridderd en de nieuwe kleren van de keizer zijn het gesprek van de dag in het hele koninkrijk.

De afloop van dit verhaal zal ik u natuurlijk niet onthouden maar voor nu is het voldoende om vast te stellen dat ik bij het lezen van het coalitieakkoord telkens aan dit sprookje moest denken. De nieuwe coalitie kondigt met veel bombarie een “nieuwe politiek” aan, een “cultuuromslag” naar een “participerende gemeente”. Een hoop grote woorden. Na lezing van het akkoord kunnen wij niet anders dan concluderen dat ze vooral nodig zijn om te verhullen dat de nieuwe coalitie op de inhoud weinig nieuws te melden heeft. En wat je doe dan? Dan vlucht je in de vorm.

Laten we beginnen met de punten in het akkoord waar we het mee eens zijn: we zijn blij dat er een fietsbeleidsplan komt, dat er een nieuw groenbeleidsplan wordt opgesteld en onderschrijven het belang van het bouwen van betaalbare woningen. Wie niet? Behoud van de basisschool in het dorp, opknappen van de Werf in Egmond aan Zee, een positieve houding ten aanzien van een dierenasiel en een half miljoen euro subsidie voor Kranenburgh. Allemaal prima: dat is ook niet vreemd want het is de voortzetting van staand beleid en was al opgenomen in het vorige akkoord. Niets nieuws onder de zon dus. Natuurlijk zijn we heel blij dat de coalitie gaat uitvoeren wat GroenLinks heeft bedacht. Een “financiële buffer” om tegenvallers bij de decentralisaties op te vangen klinkt ook goed. Maar misschien kan meneer Mesu aangeven wat de coalitie precies wil. Is dat extra geld bovenop de voorziening transitiekosten van een half miljoen die er al is? Aan welk bedrag denkt de coalitie? Waar wordt dat van betaald? Is het incidenteel of structureel geld?

Wat zorgelijker stemt is dat veel zaken in het akkoord niet of nauwelijks uitgewerkt zijn of zo geformuleerd dat onduidelijk is wat er wordt bedoeld. Wordt de sporthal in Egmond aan Zee nu gebouwd bij de Wal of op het Watertorenterrein als er geen fusie komt tussen Egmondia en Zeevogels? Zegt de nieuwe coalitie nu echt dat de hoofdvestiging van de bibliotheek in Bergen mogelijk gaat sluiten deze raadsperiode? En de exploitatie van De Beeck moet opnieuw worden aanbesteedt binnen de huidige financiële kaders. Staat daar nou dat als het duurder wordt (wat heel waarschijnlijk is) het zwembad wordt gesloten? Dat wordt geen inhaalslag voor Egmond, maar een kaalslag in Bergen! Eén van de vijf geboden van de nieuwe politiek is open, transparante en begrijpelijke communicatie: het akkoord is daar in ieder geval geen erg geslaagd voorbeeld van.

Echt zorgelijk wordt het als de nieuwe coalitie concreet wordt over de lokale lasten. De coalitie stelt voor volgend jaar de OZB en de rioolheffing niet te verhogen. Hoeveel dat kost wordt echter niet gezegd. Ik kan het u wel vertellen. Het kost meer dan 300.000 euro. Gesuggereerd wordt om de nullijn deze hele periode te hanteren. Dat kost nog veel meer. Dat zijn politieke keuzes, keuzes die ook passen bij de belofte die Kies Lokaal aan onze inwoners heeft gedaan. Maar kom dan wel met een dekking. Leg dan wel uit waar dat van betaald moet worden en wat de kiezers niet krijgen. Op dat punt is het akkoord oorverdovend stil.

En wat gebeurt er met de belofte van Kies Lokaal dat de lokale lasten niet zouden stijgen? Die belofte wordt nu al gebroken. In 2015 wordt de afvalstoffenheffing immers wel verhoogd. Hoezo andere keuzes maken en een nieuwe politiek? GroenLinks is nog niet uit de coalitie of het potverteren begint al. De provincie heeft de gemeente na jaren van zorgvuldig financieel beleid eindelijk het predikaat goed gegeven voor onze begroting. Iets om trots op te zijn. Met de nieuwe coalitie staan we straks weer onder curatele en dat wil toch niemand, laten we eerlijk zijn.

Schrijnend is ook wat er niet in het akkoord staat. Gebod nummer 1 van de nieuwe politiek is dat elke kern belangrijk is. Maar over Bergen aan Zee staat helemaal geen letter in dit akkoord. Is Bergen aan Zee het nieuwe Atlantis van de gemeente, verdwenen op de bodem van de Noordzee? Is de coalitie vergeten dat er een intensief traject loopt met inwoners en ondernemers uit de kern, een uitwerking van de structuurvisie die de vorige raad heeft vastgesteld. De plankosten voor dat traject zijn alleen nog voor dit jaar begroot. Gaat de nieuwe coalitie dat traject voortzetten? En wordt er dan ook geld voor vrijgemaakt in de begroting? En waar wordt dat van betaald? Misschien dat mevrouw Luttik-Swart als fractievoorzitter van de grootste partij die zelfs in haar naam pleit voor ‘kernen in evenwicht’ opheldering kan geven aan de inwoners van Bergen aan Zee. Is de coalitie Bergen aan Zee vergeten? Wordt het traject voortgezet? Reserveert de nieuwe coalitie plankosten voor 2015? En voor de jaren erna? De gemeente zijn we samen, alleen Bergen aan Zee mag blijkbaar niet meedoen.

De kern van de nieuwe politiek wordt gevangen in één zin uit het akkoord: “De gemeente bepaalt niet wat goed is maar sluit aan bij de wensen en behoeften van haar inwoners”. Laat er geen misverstand over bestaan: ook GroenLinks wil dienstverlening dichtbij inwoners organiseen en kwam zelf met een initiatiefvoorstel over burgerparticipatie. Met inwoners Bergen verzetten is voor ons een speerpunt. Maar de nieuwe politiek miskent de kern van het politieke: namelijk dat wensen conflicteren en behoeften verschillen. Het is dan aan de politiek om een afweging te maken. En ja, dan bepaalt de gemeente dus wat goed is. Nieuwe politiek leidt of tot het weglopen voor je verantwoordelijkheid omdat je geen keuze wilt maken tussen conflicterende claims of tot cliëntelisme omdat je als overheid een bepaalde wens voorrang geeft. Geen van beiden zijn naar de mening van GroenLinks wenselijk: doet u ons maar gewoon echte politiek waar mensen nog hun verantwoordelijkheid namen op basis van een afweging van alle belangen.

Mevrouw de voorzitter, tot slot willen wij nog een aantal opmerkingen maken over de portefeuilleverdeling en de kandidaat wethouders.

Laten we met het moeilijkste beginnen: de kandidatuur van oud GroenLinks raadslid mevrouw Rasch voor D66. GroenLinks was net zo verrast als andere partijen door haar overstap. Zij heeft op geen enkel moment de ambitie kenbaar gemaakt om wethouder te worden. Wij zijn ook op geen enkel moment geconsulteerd: niet door haar en niet door D66. Misschien zijn daar allerlei redenen voor geweest, maar fatsoenlijk of collegiaal is het niet. Wat voor ons zwaarder weegt is de vraag of mevrouw Rasch voor ons nog geloofwaardig is als politica nu zij van het ene op het andere moment haar principes inruilt alsof het een nieuwe garderobe is. Wij kunnen niet anders dan die vraag met “nee” beantwoorden en om die reden zullen we tegen haar benoeming stemmen.

Wij zullen ook tegen de benoeming van de andere wethouders stemmen. Wij hechten er aan om te benadrukken dat ons stemgedrag niet gebaseerd is op een oordeel over de persoonlijke kwaliteiten van de kandidaten. Er is geen opleiding voor het wethouderschap en wij gaan er van uit dat alle partijen naar beste eer en geweten geschikte kandidaten denken voor te dragen. Waarom stemmen we dan toch tegen? Om een duidelijk en hopelijk niet mis te verstaan signaal af te geven dat wij grote moeite hebben met de voorlopige portefeuilleverdeling zoals deze door de coalitie via een persbericht naar buiten is gebracht. Ten eerste, omdat Kies Lokaal niet de door haar gewenste twee wethouders heeft gekregen, maar nu één wethouder levert met werk voor twee. De portefeuilleverdeling is heel erg onevenwichtig. Ten tweede, omdat die ene wethouder financiën en ruimtelijke ordening in zijn portefeuille heeft. Die combinatie heeft in deze gemeente in het recente verleden voor problemen gezorgd en ook de commissie Operatie Schoon Schip die onderzoek deed maar de bestuurscultuur in de provincie Noord-Holland concludeert in haar eindrapport dat de combinatie beter kan worden voorkomen. Wij weten niet waarom de coalitie heeft gekozen voor deze verdeling, we gaan er ook niet over, maar willen dit signaal hier wel in alle duidelijkheid afgeven. Het is aan het college om er volgende week een verstandig besluit over te nemen.

Ik ga afronden. Terug naar de keizer en zijn kleren. Op het gevaar af dat de fractie van GroenLinks voor dom wordt uitgemaakt of als incompetent wordt weggezet willen wij luid en duidelijk uitgesproken hebben dat we helemaal niets zien. De nieuwe kleren van de coalitie bestaan niet. In het sprookje van Andersen besluit de keizer na zijn bezoek aan de oplichters de kleren aan het volk te tonen in een grote optocht. Tijdens de optocht is ook de bevolking in eerste instantie vol lof over de nieuwe kleren van de keizer: weergaloos mooi vindt men het.

“‘Wat een verrukkelijke sleep heeft hij daar toch aan zijn opperkleed! Wat zit dat mooi!’ Niemand wilde laten merken, dat hij niets zag, want dan deugde hij niet voor zijn ambt, of was heel dom. Geen van ’s keizers kledingstukken had zo’n opgang gemaakt.
‘Maar hij heeft niets aan!’ zei een klein kind. ‘Here God, uit de mond van kinderen zul je de waarheid horen!’ zei de vader; en de ene fluisterde tegen de ander, wat ’t kind gezegd had. ‘Hij heeft niets aan,’ zegt een klein kind, ‘hij heeft niets aan!’ ‘Maar hij heeft helemaal niets aan!’ Riep tenslotte het hele volk. En het liep de keizer koud langs de rug, want hij vond, dat ze gelijk hadden, maar hij dacht: ‘k moet het nu maar tot het einde volhouden.’ En toen hield hij zich nog trotser, en de kamerheren schreden verder en hielden een sleep vast, die er helemaal niet was.”

Wij zullen met belangstelling volgen hoe lang de nieuwe coalitie denkt: “Nu moeten we het maar tot het einde volhouden”. Wij zijn er van overtuigd dat onze inwoners snel zullen inzien dat de nieuwe kleren van de coalitie gewoon niet bestaan. Als zij dan zoeken naar een constructief, kwalitatief en eerlijk politiek verhaal kunnen ze altijd bij GroenLinks terecht.

20140516-081234.jpg

Ons advies aan de informateur

Na de verkiezingen wordt het altijd stil. Er komt een informateur, die voert gesprekken en dan ligt er opeens een advies waarin staat dat bepaalde partijen met elkaar kunnen gaan praten. Wat er in de tussentijd gebeurt is meestal niet erg transparant. GroenLinks Bergen speelt graag open kaart, ook na de verkiezingen. Vandaag schoven wij aan bij de informateur en hebben hem ons advies gegeven. Op basis van verkiezingsuitslag denken wij dat Kies Lokaal moet gaan praten met D66, GroenLinks en het CDA. Ons advies publiceer ik hieronder.

GroenLinks Bergen: ons advies aan de informateur

In deze notitie een analyse van de verkiezingsuitslag van afgelopen week en ons advies aan de informateur. GroenLinks heeft een zetel verloren (van 4 naar 3), nauwelijks stemmen (van 2235 naar 2192) en een procent minder stemmen gehaald (van 15,6 naar 14,5). We zijn van de derde, de tweede partij geworden van de gemeente. Dat is naast het zetelverlies een politiek relevant feit.

Uitslag GroenLinks Bergen: tweede partij en zetelverlies

GroenLinks heeft landelijk in zwaar weer gezeten. Tussen de TK verkiezingen van 2010 en 2012 raakten we lokaal bijna driekwart van onze stemmen kwijt. Landelijk zit GroenLinks de laatste weken in een licht stijgende lijn. Dat vertaalde zich afgelopen woensdag landelijk in een klein verlies van ongeveer een procent. Dat beeld is in Bergen ook te zien. Het grote verlies van 2012 is daarmee tot staan gebracht.

GroenLinks heeft het in de hele gemeente goed gedaan. We zijn in alle kernen de tweede of derde partij. Op sommige stembureaus haalden we zelfs de meeste stemmen. In Camperduin, Groet, Schoorl zijn we de tweede partij na GBB, in Bergen de derde partij na de VVD en D66, in Bergen aan Zee de tweede partij na de VVD en in de Egmonden de derde partij na Kies Lokaal en het CDA. Ook de resultaten zijn stabiel. In het noordelijk deel van de gemeente haalden we 18 procent van de stemmen tegen 19,4 de vorige keer, in Bergen 16 tegen 15,2 in 2010. In Bergen aan Zee verdubbelden we (22,6 tegenover 10,6) en in de Egmonden daalden we van 13,9 naar 10,5 procent.

Waar hebben we de zetel dan verloren? In de Egmonden. En niet omdat we veel minder stemmen haalden dan vorige keer (651 in 2010, 572 in 2014) maar omdat er daar meer mensen naar de stembus zijn gegaan. De cijfers: de opkomst lag in 2014 op 61,06%, in 2010 op 57,46%. In absolute aantallen zijn er in de hele gemeente 723 mensen meer komen stemmen. In de Egmonden is het verschil met vorige keer een plus van 767. De hogere opkomst is dus volledig toe te schrijven aan het feit dat er in de Egmonden meer mensen naar de stembus zijn gegaan. Die stemmen zijn (bijna) allemaal naar Kies Lokaal gegaan. De nieuwe lokale partij heeft dus zeer effectief mensen naar de stembus weten te krijgen die anders niet zouden hebben gestemd.

Verder is het van belang om te constateren dat de lijsttrekker en wethouder van GroenLinks bij deze verkiezingen twintig procent meer stemmen heeft gehaald als in 2010, terwijl hij verantwoordelijk was voor portefeuilles en projecten met een groot afbreukrisico. De kiezer heeft dus duidelijk haar vertrouwen uitgesproken in de bestuurder van GroenLinks.

Ons advies aan de informateur

Kies Lokaal is de grote winnaar van de verkiezingen en dus aan zet. De nieuwe partij heeft tegelijkertijd een enorm legitimiteitsprobleem. Driekwart van haar stemmen komt uit de Egmonden. Daar zijn ze onmiskenbaar – en op alle stembureaus – de grootste. Maar in de rest van de gemeente hebben ze weinig aanhang. In Bergen aan Zee de vierde partij, in Bergen de zesde partij en in Schoorl, Groet en Camperduin zelfs de zevende partij. Alleen de BIP scoorde daar slechter. Het is dus zeer de vraag of meer dan de helft van de gemeente zich wel vertegenwoordigd voelt door deze nieuwe partij. Voor een partij die Kernen in Evenwicht heet is dat een heel groot probleem en een enorme uitdaging voor de komende periode.

We moeten ook constateren dat GBB en de VVD de grote verliezers zijn van de verkiezingen. Ze hebben niet alleen drie of twee zetels verloren, maar vooral ook een enorm deel van hun achterban. GBB verloor bijna de helft van haar kiezers, de VVD een derde. Hun verlies is niet alleen het spiegelbeeld van de winst van Kies Lokaal. Gemeentebelangen raakte in de Egmonden inderdaad meer dan 80% van haar aanhang kwijt, de VVD meer dan de helft. Maar tegelijkertijd moet worden geconstateerd dat ook op de andere stembureaus GBB nog eens 500 stemmen verloor, de VVD 600. Ook in andere delen van de gemeente is het vertrouwen in beide partijen dus fors gekelderd. Het verlies is bovendien te groot om te herleiden tot landelijke trends. Het ligt dus niet voor de hand deze partijen uit te nodigen bij de besprekingen.

Wie dan wel? Om te beginnen D66. De partij haalde 349 stemmen meer en bijna twee procent (van 12,3 in 2010 naar 14,1 in 2014). Zetelwinst is uitgebleven maar dat maakt het algemene beeld niet slechter. D66 is de enige winnaar van deze verkiezingen naast Kies Lokaal en verdient dus een plaats aan de onderhandelingstafel.

GroenLinks heeft een zetel verloren, maar is stabiel in stemmenaantal, de tweede partij en heeft in de hele gemeente groot draagvlak. De partij heeft bovendien een bestuurder die het vertrouwen geniet van de inwoners. Om die redenen ligt het voor de hand GroenLinks als derde partij uit te nodigen.

Voor een werkbare coalitie zijn naar onze overtuiging tenminste vier partijen nodig. Je hebt met drie partijen de kleinst mogelijke meerderheid, maar dat is een zeer wankel fundament voor een stabiel bestuur. De keuze voor de resterende partij moet komen uit CDA of PvdA.

Beide partijen verloren honderden stemmen, maar bleven op een gelijk zetelaantal doordat ze een restzetel toebedeeld kregen. Omdat het CDA meer stemmen heeft gehaald en drie zetels inbrengt lijkt ons een keuze voor de CDA het meest in lijn met de verkiezingsuitslag. Het CDA heeft bovendien een wethouderskandidaat die geen stemmen verloor ten opzichte van de vorige verkiezingen en die veel ervaring kan inbrengen op de zware decentralisatie dossiers.

Op grond van deze overwegingen is naar onze mening de combinatie Kies Lokaal, GroenLinks, D66 en CDA de meest voor de hand liggende combinatie om de coalitiebesprekingen mee te starten. Deze combinatie heeft als voordeel dat twee zittende wethouders voor de broodnodige continuïteit kunnen zorgen.

Namens GroenLinks Bergen,
Ineke Braak – Van Kasteel
Alwin Hietbrink